Erzurum’da dar sokaklar yarım minareyi doğurdu: Kemaliye Camii mimarisiyle ilgi görüyor

Erzurum’un Yakutiye ilçesinde bulunan Kemaliye Camii, klasik mimari anlayışının dışına çıkan yarım minaresiyle görenlerin dikkatini çekiyor. Yer darlığı nedeniyle inşa edilen ve cami duvarına bitişik olarak tasarlanan minare, farklı görünümü sayesinde yerli ve yabancı ziyaretçilerin ilgi odağı haline geldi.

Yakutiye ilçesine bağlı Rabia Ana Mahallesi’nde, Taş Mağazaları olarak bilinen bölgede yer alan Kemaliye Camii, sıra dışı mimari yapısıyla öne çıkıyor. Erzurumlu iş insanı Kemal Koçak tarafından 1979 yılında mescit olarak yaptırılan yapı, 2011 yılında oğlu Fuat Koçak tarafından gerçekleştirilen restorasyonun ardından bugünkü görünümüne kavuşarak ibadete açıldı.

Caminin bulunduğu alanın dar olması ve çevresindeki sokak dokusu nedeniyle klasik ölçülerde bir minare inşa edilmesi mümkün olmadı. Bunun üzerine taş ustalarının önerisi doğrultusunda yaklaşık 1 metre genişliğinde ve 10 metre yüksekliğinde, cami duvarına bitişik yarım minare yapıldı. İlk bakışta binanın içinde yer alıyormuş izlenimi veren minare, yakından incelendiğinde tamamen dış cephede bulunduğu görülüyor.

Yaklaşık 225 metrekare kullanım alanına sahip Kemaliye Camii, aynı anda 325 kişiye ibadet imkânı sunuyor. Caminin en dikkat çekici unsuru olan yarım minare ise bölgeden geçen vatandaşlar ile şehir dışından gelen ziyaretçilerin ilgisini çekiyor. Minareyi gören birçok kişi yapının fotoğrafını çekerken, mimari tercihin nedenini de merak ediyor.

“Yer darlığı nedeniyle klasik minare yapılamadı”

33 yıldır Kemaliye Camii’nde imam olarak görev yapan Hüseyin Çınarlıoğlu, caminin geçmişine ilişkin bilgi vererek, “Kemaliye Camii, Erzurum’un eski esnaflarından Kemal Koçak tarafından 1979 yılında yaptırıldı. 2011 yılında ise oğlu Fuat Koçak tarafından restore edilerek bugünkü halini aldı. İlk etapta cami olarak planlanmadığı için daha sonra ibadethaneye dönüştürüldü. Bulunduğu alanın darlığı ve çevresindeki sokak yapısı nedeniyle klasik bir minare inşa etme imkânı bulunmuyordu. Taş ustalarının önerisiyle duvara bitişik yarım minare yapıldı. O dönemin şartlarında ortaya çıkan bu çözüm, bugün camimizin simgesi haline geldi. Şehir dışından gelen ziyaretçiler minareyi görünce şaşırıyor, fotoğraf çekiyor ve hikâyesini öğrenmek istiyor” dedi.

“İlk kez görenler şaşkınlığını gizleyemiyor”

Yıllardır caminin cemaatinden olan Orhan Kara ise yarım minarenin bölgeye farklı bir kimlik kazandırdığını belirterek, “Alanın müsait olmaması nedeniyle minare bu şekilde inşa edilmiş. Bu eserin yapılmasına vesile olanlardan Allah razı olsun. Duvara bitişik yapısıyla ilk kez görenlerin dikkatini çekiyor. Özellikle şehir dışından gelen ziyaretçiler minarenin neden böyle yapıldığını merak ediyor ve uzun süre inceliyor” ifadelerini kullandı.

Mimari zorunluluğun ürünü olarak ortaya çıkan yarım minare, bugün Kemaliye Camii’ni Erzurum’un dikkat çeken yapıları arasına taşırken, farklı tasarımıyla kenti ziyaret edenlerin uğrak noktalarından biri olmayı sürdürüyor.