Kadınlar erkekleri geride bıraktı

Erzurum’da muhtemel eğitim süresine ilişkin veriler, son yıllarda cinsiyetler arasındaki farkın önemli ölçüde kapandığını ortaya koydu. TÜİK verilerine göre ilkokuldan yükseköğretime kadar olan eğitim kademelerinde erkekler lehine 2,26 yıl olan fark, 2025 yılında kadınlar lehine 0,07 yıla döndü.

Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) muhtemel eğitim süresi verilerine göre Erzurum’da eğitim hayatında cinsiyetler arasındaki fark yıllar içinde belirgin biçimde azaldı. 2018 yılında ilkokuldan yükseköğretime kadar olan eğitim süresinde erkekler kadınların 2,26 yıl önünde bulunurken, 2025 yılına gelindiğinde tablo kadınlar lehine değişti.

İlkokul-yükseköğretim düzeyini kapsayan ISCED 1-8 kademesinde Erzurum’un toplam muhtemel eğitim süresi 2018 yılında 18,77 yıl olarak kaydedildi. Aynı yıl erkeklerde bu süre 19,88 yıl, kadınlarda ise 17,62 yıl oldu.

Erkekler lehine oluşan 2,26 yıllık fark sonraki yıllarda kademeli olarak daraldı. 2020 yılında toplam muhtemel eğitim süresi 19,29 yıla yükselirken erkeklerde 20,34, kadınlarda 18,21 yıl olarak gerçekleşti.

2021 sonrasında ise toplam sürede düşüş eğilimi görüldü. Muhtemel eğitim süresi 2021’de 18,99, 2022’de 18,62, 2023’te 18,19 ve 2024’te 17,77 yıl oldu. 2025 yılında ise toplam süre 17,31 yıla geriledi.

2025’te kadınlar öne geçti

2025 yılı verilerinde erkeklerin muhtemel eğitim süresi 17,27 yıl, kadınlarınki ise 17,34 yıl olarak hesaplandı. Böylece kadınlar erkekleri 0,07 yıl, başka bir ifadeyle yaklaşık 26 gün geride bıraktı.

Bu değişim, 2018’de erkekler lehine 2,26 yıl olan farkın yedi yıllık süreçte tamamen kapanarak kadınlar lehine dönmesi açısından dikkat çekti.

İlkokul ve ortaöğretimde fark oldukça azaldı

İlkokul-ortaöğretim düzeyini kapsayan ISCED 1-3 kategorisinde Erzurum’da muhtemel eğitim süresi 2018 yılında 12,21 yıl olarak kaydedildi.

Bu değer 2019’da 12,25, 2020’de 12,49 yıla yükseldi. 2021’de 12,37 yıla gerileyen süre, 2022’de 12,85 yıla çıktı. Sonraki yıllarda ise yeniden düşüş yaşandı. Süre 2023’te 12,13, 2024’te 11,81 yıl olurken 2025’te 11,87 yıla yükseldi.

2025 yılında erkeklerin muhtemel eğitim süresi 11,89 yıl, kadınların ise 11,85 yıl olarak ölçüldü. Böylece bu eğitim kademesinde cinsiyetler arasındaki fark 0,04 yıl seviyesinde kaldı.

Okul öncesinde 2020 sonrası toparlanma

Okul öncesi eğitimde de yıllar içerisinde dalgalı bir seyir görüldü.

Erzurum’da ISCED 0 düzeyindeki muhtemel eğitim süresi 2018’de 0,99 yıl, 2019’da 0,97 yıl olarak gerçekleşti. 2020 yılında ise 0,53 yıla gerileyen süre, sonraki yıllarda yeniden yükseldi.

2021’de 1,39 yıla çıkan muhtemel eğitim süresi 2022’de 1,52 yıla ulaştı. 2023’te 1,41, 2024’te 1,27 yıl olarak kaydedilen süre, 2025’te 1,31 yıla yükseldi.

2025 yılında okul öncesi eğitimde erkeklerin muhtemel eğitim süresi 1,32 yıl, kadınların ise 1,30 yıl oldu.

Cinsiyet eşitliği endeksi 1 seviyesini aştı

Muhtemel eğitim süresine dayalı cinsiyet eşitliği endeksi de Erzurum’daki değişimi ortaya koydu.

Okul öncesi eğitimde endeks 2018’de 0,99 iken 2019 ve 2020 yıllarında 0,96 seviyesinde gerçekleşti. Endeks 2023’te 1,01’e kadar yükselirken 2025’te 0,98 olarak kaydedildi.

İlkokul-ortaöğretim düzeyinde endeks 2018-2022 döneminde 0,96 ile 0,98 arasında seyretti. 2023 yılında 1,004 seviyesine çıkan endeks, 2025’te 0,996 oldu.

İlkokuldan yükseköğretime kadar olan ISCED 1-8 düzeyinde ise 2018’de 0,89 olan cinsiyet eşitliği endeksi yıllar içinde yükseldi. Endeks 2023’te 0,98, 2024’te 0,99 seviyesine yaklaşırken 2025 yılında 1,004 olarak gerçekleşti.

Böylece Erzurum’da ilkokuldan yükseköğretime kadar olan eğitim kademelerinde kadınların muhtemel eğitim süresi, 2025 itibarıyla erkeklerin üzerine çıktı.

Yıllar içinde tablo değişti

Veriler, Erzurum’da eğitim süresindeki cinsiyet farkının 2018-2025 döneminde önemli ölçüde kapandığını gösterirken, toplam muhtemel eğitim süresinin aynı dönemde gerilediğine de işaret ediyor.

2018’de 18,77 yıl olan ISCED 1-8 düzeyindeki toplam muhtemel eğitim süresinin 2025’te 17,31 yıla düşmesi, cinsiyetler arasındaki farkın kapanması ile toplam eğitim süresindeki değişimin birbirinden ayrı değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koyuyor.