

Türkiye’nin en büyük gölü olan Van Gölü, son yıllarda etkisini artıran kuraklık, artan sıcaklıklar ve insan eliyle yapılan su kullanımı nedeniyle kritik seviyede su kaybı yaşıyor. Uzmanlar ve bölge halkı, gölde yaşanan su çekilmesinin sadece doğal değil, aynı zamanda insan kaynaklı sebeplerden de kaynaklandığını belirtiyor.
Göl çevresinde yaşayan vatandaşların aktardığına göre, son 5 yıl içinde gölün su seviyesi yaklaşık 2 metreye yakın düştü. Bu düşüşle birlikte daha önce su altında kalan alanlar açığa çıkarken, kıyı şeridinde kilometrelerce gerileme yaşandı. Kuruyan alanlarda ise derin çatlaklar** oluştu, göle özgü mikrobiyalitler gün yüzüne çıktı.
“Yağış azlığı tek başına açıklayamaz”
Van Gölü kıyısında yaşayan Orhan Emen adlı vatandaş, su seviyesindeki değişimin sadece yağış azlığıyla açıklanamayacağını söyledi. Emen, “Van Gölü’nün su seviyesi son 5 yıl içinde yaklaşık 2 metreye yakın düşüş gösterdi. Bu sadece yağışların azalmasıyla açıklanamaz. Aynı zamanda sıcaklık artışları, buharlaşmanın artması ve insan kaynaklı su kullanımı da bu süreçte etkili” dedi.
Tarım arazileri kurudu, geçim sıkıntısı başladı
Göl çevresindeki tarım alanlarının ve sulak bölgelerin kuruması, geçimini bu kaynaklardan sağlayan halkı zor durumda bıraktı. Suya bağımlı olarak yapılan tarım ve hayvancılık faaliyetleri büyük zarar görürken, birçok köyde verim kaybı ve göç riski artıyor.
Ekosistem tehdit altında
Uzmanlar, Van Gölü’nde yaşanan bu geri çekilmenin sadece sosyo-ekonomik değil, aynı zamanda ekolojik sonuçları da olduğunu vurguluyor. Gölde yaşayan canlı türleri, özellikle mikrobiyalitler gibi hassas oluşumlar, su seviyesinin azalmasıyla zarar görüyor. Ayrıca göl çevresindeki kuş türleri ve sulak alan ekosistemleri de risk altında.
Uzmanlardan çağrı: Sürdürülebilir su yönetimi şart
Uzmanlar, Van Gölü’nün korunması için bölgesel su yönetim planlarının acilen gözden geçirilmesi gerektiğini belirtiyor. Tarımda su tasarruflu yöntemlerin yaygınlaştırılması, gölü besleyen akarsuların önünün kesilmemesi ve iklim değişikliğine karşı yerel önlemler alınması öneriliyor.





