Erzurum’da 2 Bin 500 Yıllık “Taş Baba” Heykeli Ziyaretçilerin İlgi Odağı Oldu

Erzurum Müzesi koleksiyonunda sergilenen yaklaşık 2 bin 500 yıllık “Taş Baba” heykeli, Türk mezar gömme geleneklerinin Anadolu’daki en dikkat çekici örneklerinden biri olarak öne çıkıyor. Türkiye’de benzeri bulunmayan eser, özellikle çocuklar başta olmak üzere ziyaretçilerin yoğun ilgisini görüyor.

Heykel, 2020 yılında Erzurum’un Şenkaya ilçesine bağlı Ormanlı Mahallesi’nde hayvanlarını otlatan çiftçi Aytaç Alver tarafından tesadüfen bulundu. Otlar arasında üzeri motifli bir taş fark eden Alver’in durumu yetkililere bildirmesi üzerine bölgede inceleme başlatıldı. Arkeologların yürüttüğü çalışmalar ve restorasyon sürecinin ardından eserin yaklaşık 2 bin 500 yıllık olduğu ve Kıpçaklar dönemine ait bir “Taş Baba” heykeli olduğu değerlendirildi.

Yaklaşık 123 santimetre uzunluğunda ve 45-47 santimetre genişliğindeki heykel, titiz bir konservasyon sürecinin ardından müze envanterine kazandırıldı. Yetkililer, eserin Orta Asya Türk kültürünün Anadolu’daki en somut izlerinden biri olduğunu vurguluyor.

Bozkır kültüründe “kurgan” olarak adlandırılan mezarların başına dikilen Taş Baba heykelleri, genellikle önemli devlet adamlarını veya toplumsal statüsü yüksek kişileri temsil ediyor. Erzurum’daki örnekte de figürün elinde “bengü bade” kasesi ve belinde sıralı kemer motifleri yer alıyor. Uzmanlara göre bu unsurlar, ölümsüzlük inancını ve kişinin toplumsal konumunu simgeliyor.

Müze yetkilileri, söz konusu eserin Türkiye’de tek olma özelliği taşıdığına dikkat çekerek, benzer örneklerin Orta Asya coğrafyasında bulunduğunu belirtiyor. Heykelin, Türklerin Orta Asya’dan Anadolu’ya uzanan kültürel sürekliliğini ortaya koyan önemli buluntular arasında yer aldığı ifade ediliyor.

Günlük ziyaretçi sayısının her geçen gün arttığı müzede, “Taş Baba” heykeli en çok ilgi gören eserler arasında bulunuyor. Özellikle genç ziyaretçilerin dikkatini çeken eser, tarih bilincinin gelişmesine katkı sağlayan önemli bir kültürel miras unsuru olarak değerlendiriliyor.